Inzendingen

Gratis Spullen Route

Onze toekomstdroom is dat ieder ieder dorp, iedere wijk en iedere stad enkele keren per jaar zelf een Gratis Spullen Route organiseert waarbij bewoners spullen die ze over hebben weggeven; een soort Koningsdagmarkt, maar dan gratis en heel eenvoudig voor je huisdeur.

Thema

Welk probleem wil je oplossen en op welke oplossing richt jij je?

Probleem: Met onze koop- en wegwerpmaatschappij maken we niet alleen de wereld, het milieu, maar ook de samenleven en onszelf kapot. Marketing wakkert ons aan om te consumeren, social media zorgt ervoor dat we steeds meer uit het werkelijke contact gaan, in onze eigen bubbel leven en tussendoor wordt de samenleving, het milieu en onze gezondheid gemangeld door productie van meer, meer, meer en nog meer ‘spullen’. Eén persoon kan al die problemen niet oplossen maar samen kunnen we werken aan projecten die verandering brengen. Oplossing: Voor dit project, de Gratis Spullen Route gaat het om spullen delen. Spullen die je overhebt niet weggooien, maar delen. Gewoon omdat het fijn is. De Gratis Spullen Route zorgt voor milieuvriendelijk ontspullen, verbondenheid in de directe leefomgeving en milieubesparingen op het gebied van grondstoffen, transport en verpakking én het is goed voor de portemonnee. Daarnaast is de bijvangst op sociaal gebied heel groot: buren leren elkaar kennen en leren geven en ontvangen. De Gratis Spullen Route website gaat dienen als kennishub waar organisatoren, dus betrokken bewoners en sociale organisaties, tips en kant en klare files vandaan halen om hun eigen Gratis Spullen Route op te zetten. Daarnaast wordt het een landingspagina waar organisatoren hun initiatief kunnen aankondigen en deelnemers zich kunnen inschrijven. Bezoekers kunnen hier de routebeschrijving downloaden. We stimuleren hergebruik en ontstaat er milieuwinst: – minder grondstoffen – minder transport – minder verpakking – minder afval Deelnemers: – zinvol en gezellig ontspullen – de deadline voor een GSR schijnt heel stimulerend te zijn :-) – geen gehannes met foto’s maken voor online weggeefsites, afspraken en mensen die mogelijk niet op komen dagen – omdat er geen geld of spullen geruild worden kan de aanbieder van spullen ook zelf rond gaan lopen. Dit verschilt met wegbrengen naar een tweedehands winkel waar vaak geen tegoed wordt opgebouwd voor ingeleverde spullen. – sommige deelnemers zetten koffie voor bezoekers om gezellig een praatje te maken. – leren delen en ontvangen Bezoekers: – de GSR is goed voor de portemonnee van de bezoekers. In die zin zet de GSR zich ook in voor armoedebestrijding. Wij adverteren bewust met ‘goed voor de portemonnee’ in plaats van ‘bestrijd armoede’ omdat dit laatste stigmatiserend kan werken. – buren leren elkaar op straat kennen, echt superleuk om iedereen te zien rondwandelen en kletsen. – leren delen en ontvangen Plaatselijke Organisatie van de GSR: – betrokken bewoners of sociale organisaties zetten met behulp van onze website hun eigen Gratis Spullen Route op. Dit wakkert het nemen van initiatief aan onder bewoners. – buren leren elkaar kennen in het organisatieproces – een GSR kan met wat subsidie en posters en flyers snel en groot opgezet worden maar ook zonder out of pocketkosten georganiseerd worden. Samenwerking: – de GSR zet zich daar waar mogelijk, in voor het samenbrengen van duurzame initiatieven in de wijk, waaronder het Repair Café en gratis kleding initiatieven. Bewustwording: – wij merken in het proces van het organiseren dat er veel bewustwording ontstaat rondom het onderwerp ‘hergebruik’. Mensen zijn blij, dankbaar en gemotiveerd. Dat is volgens ons een goede, duurzame manier waarop we verandering de wereld in kunnen zetten.

Op welke wijze draagt dit bij aan de circulaire transitie?

De Gratis Spullen Route zet zich in om zoveel mogelijk artikelen zo goed mogelijk te hergebruiken. Daarnaast willen we circulair gedrag zo goed mogelijk stimuleren. We vermelden bijvoorbeeld bijvoorbeeld ook het dichtstbijzijnde Repair Café op de routekaart en zoeken samenwerking met verschillende hergebruik initiatieven voor afgedankte goederen. Daarnaast onstaat rondom de GSR een gemeenschap waarin het direct vragen naar spullen ook gestimuleerd wordt.

Welke impact verwacht je dat dit project zal hebben?

De Gratis Spullen Route staat nog in de kinderschoenen maar het krijgen van bekendheid gaat al heel snel omdat het project een hoge aaibaarheidsfactor heeft. Na enkele routes in een bepaald woongebied is de route min of meer zelforganiserend. Een variant van de GSR loopt sinds 2020 in Halfweg/Zwanenburg. Zij hoeven hiervoor slechts één berichtje op social media te plaatsen en de inschrijving van deelnemers loopt vanzelf. Ze organiseren 7- 9 maanden per jaar iedere 4 weken een route waar zo’n 30 tot 60 deelnemers spullen plaatsen. Deelnemers plaatsten een kwart tot halve kubieke meter aan spullen (maar soms ook véél meer – waaronder werkende fietsen. Men geeft aan dat ze zo’n 75% van hun spullen kwijtraken. In Amsterdam vonden we iets lagere weggeefhoeveelheden omdat hier grofvuil natuurlijk wekelijks wordt opgehaald. Maar we vermoeden dat in alle plaatsen waar dit niet het geval de cijfers vergelijkbaar zijn. Wanneer we de cijfers uit bovenstaande voorbeeld middelen en vermenigvuldigen komen we op 45 deelnemers die 8 keer per jaar een kwart tot halve kuub aan spullen voor 75% kwijtraken, dat is ongeveer 100 kuub per jaar. Dat is een ruimte van 5 bij 5 meter en 4 meter hoog vol met spullen. Zet dit uit over heel Nederland en je hebt mega milieuwinst!

Waar sta je op dit moment? Welke impact heb je al gerealiseerd?

In Amsterdam West hebben we in verschillende wijken in totaal 5 Gratis Spullen Routes georganiseerd. Gemiddeld deden er 40 deelnemers (plaatsers van spullen) mee. Momenteel wordt in vrije tijd gewerkt aan de website (waar we geen expert in zijn) en het startpakket dat organisatoren door het land heen kunnen bestellen bij ons. We zijn op zoek naar zo’n 100.000 euro om de GSR landelijk goed neer te zetten. Iedere bijdrage zorgt dat we weer een stap verder komen in de ontwikkeling van dit plan.

Waar zit volgens jou de innovatie van je project?

Innovatief is dat de Gratis Spullen Route zich afwendt van de gebruikelijke take-make-waste route die verbonden is aan ‘spullen’. Het is een dikke doei naar de ontzielende, milieuvervuilende meer meer meer economie. Op een leuke wijze, zonder dat er ook maar één vermanend vingertje gezwaaid wordt, besparen deelnemers enorme hoeveelheden grondstoffen en energie. De Gratis Spullen Route laat deelnemers en bezoekers op een verbindende wijze milieubewuste actie nemen. Het concept is eenvoudig, goedkoop en in principe door ieder groepje buren of buurtvereniging op te zetten.

Waar ga je het geld voor gebruiken?

Op dit moment zijn we op zoek naar: – financiering om de website op te (laten) zetten. Dit wordt een kennishub en start/landingspagina voor bewoners en organisaties die hun eigen GSR opzetten. – we willen de website en het bijbehorende startpakket testen in verschillende wijken, dorpen en steden en ongetwijfeld nog wat aanpassingen aanbrengen. – voor de aanvraag van vervolgsubsidie is het zinvol om een stichting opzetten of onder te schuiven bij een bestaande rechtspersoon. – dekken van organisatiekosten (uren en uitgaven) voor de organisator en vrijwilligers.