Inzendingen

CircuLiner®

De missie van CircuLiner® is om waardevolle grondstoffen uit gipsplaatreststromen blijvend in de bouwketen te behouden. Gipsplaten bestaan grotendeels uit materialen die opnieuw gebruikt kunnen worden, maar door de sterke verbinding tussen papier en gips ontstaat bij recycling een moeilijk te verwerken restfractie. Daardoor gaan bruikbaar gips en hoogwaardige papiervezels verloren, terwijl voor nieuwe bouwmaterialen opnieuw primaire grondstoffen nodig zijn. CircuLiner® wil deze lineaire verspilling doorbreken met een waterarm proces dat papiervezels en gips gericht van elkaar scheidt en beide materialen opnieuw inzetbaar maakt. Meer gips kan terugkeren in de gipsketen, terwijl de vezels kunnen worden toegepast in isolatie-, akoestische en plaatmaterialen. De bredere ambitie is om te laten zien dat ook complexe samengestelde bouwstromen hoogwaardig kunnen worden gerecycled wanneer techniek, productontwikkeling en ketensamenwerking gezamenlijk worden georganiseerd. CircuLiner® wil zo bijdragen aan een bouwsector met minder afval, minder gebruik van primaire grondstoffen en een lagere klimaatimpact.

Thema

Welk probleem wil je oplossen en op welke oplossing richt jij je?

Gipsplaten bestaan voornamelijk uit gips en papier. Beide materialen zijn afzonderlijk goed herbruikbaar, maar zijn in de plaat sterk met elkaar verbonden. Bij de huidige recycling blijft daardoor een papier-gipsfractie over die moeilijk hoogwaardig te verwerken is. Bruikbaar gips gaat verloren, terwijl de papiervezels vaak laagwaardig worden toegepast, afgevoerd of verbrand. Dit verlaagt het rendement van de gipsrecycling en leidt ertoe dat voor nieuwe bouwmaterialen opnieuw primaire grondstoffen nodig zijn. De technische uitdaging is niet alleen om het materiaal te verkleinen, maar vooral om de verbinding tussen papier en gips gecontroleerd te verbreken. Bij te geringe mechanische belasting blijft gips aan de vezels gehecht. Bij te zware verwerking worden de vezels beschadigd en verliezen zij hun functionele waarde. CircuLiner® richt zich daarom op een waterarm proces waarin gecontroleerde conditionering, selectieve mechanische opening en gefaseerde classificatie worden gecombineerd. De materiaalverbinding wordt eerst verzwakt, waarna het gips van de papiervezels wordt losgemaakt en beide componenten gericht worden gescheiden. Het doel is twee bruikbare grondstofstromen te produceren: 1 een mineraalrijke fractie die kan worden opgewerkt voor terugkeer naar de gipsketen; 2 een vezelrijke fractie voor toepassing in onder andere isolatie-, akoestische en plaatmaterialen. Hierdoor kan meer materiaal uit dezelfde reststroom worden behouden, neemt het rendement van de recycling toe en wordt de behoefte aan primaire minerale en cellulosegrondstoffen verminderd. De oplossing wordt ontwikkeld voor toepassing binnen bestaande recycling- en productieketens.

Op welke wijze draagt dit bij aan de circulaire transitie?

CircuLiner® behoudt de waarde van zowel het gips als de papiervezels. Daarmee worden twee materiaalketens verbonden die in de huidige recycling nog onvoldoende op elkaar aansluiten. De aanpak draagt bij aan een hogere terugwinning van gips, hergebruik van secundaire papiervezels en minder verbranding of laagwaardige verwerking. De teruggewonnen materialen kunnen primaire gips-, cellulose- en isolatiegrondstoffen vervangen. De circulaire meerwaarde zit niet alleen in de techniek. CircuLiner® brengt recyclers, gipsproducenten, isolatiebedrijven en plaatproducenten samen rond gezamenlijke kwaliteitseisen en nieuwe toepassingen. Zo wordt een reststroom niet alleen technisch gescheiden, maar opnieuw onderdeel van een functionerende grondstofketen.

Welke impact verwacht je dat dit project zal hebben?

Bij succesvolle opschaling kan CircuLiner® ervoor zorgen dat meer gips en papiervezels uit gipsplaatreststromen worden teruggewonnen en opnieuw worden toegepast. De verwachte impact bestaat uit: minder verlies en verbranding van bruikbare materialen; vervanging van primaire minerale en cellulosegrondstoffen; een hogere opbrengst van gipsrecycling; ontwikkeling van nieuwe circulaire bouwproducten; mogelijk minder water- en energiegebruik dan bij natte verwerkingsroutes; een lagere CO₂-uitstoot over de materiaalketen. De technologie wordt modulair en schaalbaar ontwikkeld, zodat toepassing mogelijk wordt bij meerdere recyclinglocaties en bouwmateriaalproducenten in Nederland en Europa. De exacte klimaatimpact wordt in een volgende fase onafhankelijk berekend op basis van materiaalopbrengst, energie- en watergebruik, vermeden afvalverwerking en vervanging van primaire grondstoffen.

Waar sta je op dit moment? Welke impact heb je al gerealiseerd?

CircuLiner® bevindt zich tussen laboratoriumontwikkeling en industriële validatie. In laboratorium- en praktijktesten is aangetoond dat de papier-gipsfractie kan worden opgesplitst in een vezelrijke en een mineraalrijke fractie. De teruggewonnen vezels zijn gekarakteriseerd en eerste monsters zijn beoordeeld voor toepassing in isolatie- en plaatmaterialen. Tot nu toe zijn gerealiseerd: 1 succesvolle scheidings- en materiaalproeven; 2 eerste massabalansen en materiaalclassificaties; 3 karakterisering van de teruggewonnen vezels; 4 eerste productproeven met bouwmateriaalproducenten; 5 samenwerking met recyclers en toepassingspartners; 6 publieke ondersteuning via innovatie- en onderzoeksregelingen; 7 voorbereiding van industriële opschaling; 8 een Nederlandse octrooiaanvraag voor belangrijke onderdelen van de procesaanpak. De belangrijkste gerealiseerde impact is dat een moeilijk verwerkbare reststroom nu concreet wordt ontwikkeld als bron van twee herbruikbare grondstoffen.

Waar zit volgens jou de innovatie van je project?

De innovatie van CircuLiner® zit in het gericht vrijmaken van papiervezels en gips, in plaats van het materiaal uitsluitend steeds fijner te vermalen. Voorafgaand aan de mechanische scheiding wordt de materiaalverbinding gecontroleerd geconditioneerd. Daarna wordt het materiaal selectief geopend en gefaseerd geclassificeerd. Het proces is erop gericht gips van het vezeloppervlak los te maken, terwijl voldoende vezellengte en functionaliteit behouden blijven. De innovatie bestaat uit de combinatie van: 1 gecontroleerde conditionering; 2 selectieve mechanische opening; 3 droge of waterarme verwerking; 4 scheiding in vezelrijke en mineraalrijke fracties; 5 afstemming van de materiaalkwaliteit op verschillende eindtoepassingen. Het onderscheid zit niet in één machine, maar in de samenhang en processturing van deze stappen. Daardoor kunnen uit één samengestelde reststroom twee bruikbare grondstoffen ontstaan. Voor belangrijke onderdelen van deze procesaanpak heeft Circle Solution op 8 oktober 2025 een Nederlandse octrooiaanvraag ingediend.

Waar ga je het geld voor gebruiken?

Het prijzengeld van € 25.000 wordt gebruikt om CircuLiner® van een technisch aangetoond concept naar een onafhankelijk gevalideerde en industrieel toepasbare oplossing te brengen. Het geld wordt ingezet voor: 1 Industriële proefproductie Productie van een representatieve proefbatch en vaststelling van de materiaalopbrengst per ton input. 2 Klimaat- en materiaalvalidatie Onafhankelijke berekening van energie- en watergebruik, vermeden afvalverwerking, vervanging van primaire grondstoffen en potentiële CO₂-reductie. 3 Productvalidatie Testen van de teruggewonnen vezels en het gips in isolatie-, akoestische en plaatmaterialen. Het prijzengeld financiert daarmee een duidelijk doorbraakpunt: van een veelbelovende scheidingstechnologie naar een reproduceerbare, aantoonbaar circulaire en industrieel gevalideerde oplossing voor de bouwsector.